علت پریدن بیمتال یکی از سوالات رایج هنگام قطع شدن ناگهانی الکتروموتورهای صنعتی است. این مشکل می تواند باعث توقف خط تولید، از کار افتادن پمپ ها، خاموش شدن فن های صنعتی و اختلال در عملکرد تجهیزات کارخانه شود. اما چرا بیمتال قطع می کند و چگونه می توان علت اصلی آن را تشخیص داد؟
بیمتال یا رله اضافه بار حرارتی، برای محافظت از الکتروموتور در برابر اضافه بار و افزایش حرارت طراحی شده است. با این حال، هر بار قطع شدن بیمتال به معنی خرابی خود رله نیست. اضافه بار مکانیکی، تنظیم نادرست جریان، قطع شدن یک فاز، طولانی شدن زمان راه اندازی، انتخاب نامناسب کلاس تریپ و مشکلات سیستم خنک کاری از جمله دلایل احتمالی این اتفاق هستند.
برای رفع اصولی مشکل، باید شرایط کار موتور، جریان سه فاز، تنظیمات بیمتال و وضعیت تجهیزات حفاظتی بررسی شوند. در این مقاله، ۱۰ علت اصلی پریدن بیمتال را همراه با نشانه های هر مشکل، روش عیب یابی و راهکارهای مناسب بررسی می کنیم تا بتوانید به جای ریست کردن مکرر بیمتال یا افزایش غیر اصولی جریان تنظیمی، علت واقعی قطع شدن موتور را پیدا کنید.
پاسخ سریع: چرا بیمتال می پرد؟
مهم ترین دلایل قطع شدن بیمتال عبارت اند از:
- اضافه بار مکانیکی و بیشتر شدن بار موتور از ظرفیت مجاز
- تنظیم نبودن جریان بیمتال
- قطع شدن یک فاز یا عدم تعادل جریان سه فاز
- طولانی شدن زمان راه اندازی موتور
- انتخاب نامناسب کلاس تریپ
- استارت و توقف مکرر موتور
- افت ولتاژ یا عدم تعادل ولتاژ تغذیه
- داغ شدن موتور به دلیل ضعف سیستم خنک کاری یا خرابی مکانیکی
- شل بودن اتصالات و افزایش دمای داخل تابلو
- خرابی بیمتال یا انتخاب نامناسب رله اضافه بار
برای تشخیص دقیق، باید مشخص کنید بیمتال در چه زمانی قطع می کند: بلافاصله پس از استارت، چند ثانیه بعد از راه اندازی، پس از مدتی کارکرد یا فقط زمانی که موتور زیر بار قرار می گیرد. زمان قطع شدن، شدت بار و وضعیت جریان سه فاز، سرنخ های مهمی برای پیدا کردن علت اصلی هستند.
بیمتال چیست و چرا قطع می کند؟
بیمتال که با نام رله اضافه بار حرارتی نیز شناخته می شود، برای محافظت از الکتروموتور در برابر اضافه بار طراحی شده است. در نوع حرارتی، عبور جریان از مسیرهای داخلی رله باعث گرم شدن اجزای حرارتی می شود. با افزایش حرارت، نوارهای دوفلزی تغییر شکل می دهند و مکانیزم قطع را فعال می کنند.
در بسیاری از مدارهای صنعتی، کنتاکت بسته بیمتال با شماره های ۹۵ و ۹۶ در مدار فرمان کنتاکتور قرار می گیرد. هنگامی که بیمتال عمل می کند، این کنتاکت باز می شود، بوبین کنتاکتور از مدار خارج می شود و موتور متوقف می شود. کنتاکت باز ۹۷ و ۹۸ نیز در بسیاری از مدل ها برای اعلام خطا یا روشن کردن چراغ هشدار کاربرد دارد؛ البته باید نقشه و مشخصات همان مدل بررسی شود.
بیمتال بر اساس شدت جریان و مدت زمان عبور آن عمل می کند. بنابراین افزایش جریان لزوماً به قطع فوری منجر نمی شود؛ مدت اضافه بار، دمای اولیه تجهیز و منحنی عملکرد رله نیز اهمیت دارند.
نکته مهم: بیمتال معمولی جایگزین حفاظت اتصال کوتاه نیست. مدار موتور باید علاوه بر حفاظت اضافه بار، حفاظت مناسب در برابر اتصال کوتاه را نیز داشته باشد. انتخاب و هماهنگی تجهیزات باید با توجه به مشخصات موتور، جریان اتصال کوتاه احتمالی و دستورالعمل سازندگان انجام شود.
اگر می خواهید ابتدا با وظیفه و نحوه عملکرد این قطعه آشنا شوید، مقاله بی متال چیست و چطور از مدار حفاظت می کند؟ را مطالعه کنید.
۱۰ علت اصلی پریدن بیمتال و روش رفع مشکل
۱. اضافه بار مکانیکی موتور
یکی از رایج ترین دلایل پریدن بیمتال، افزایش بار مکانیکی متصل به موتور است. زمانی که موتور برای چرخاندن یک تجهیز به گشتاور بیشتری نیاز دارد، ممکن است جریان بیشتری از شبکه دریافت کند. اگر این شرایط ادامه پیدا کند و جریان از محدوده مجاز حرارتی عبور کند، بیمتال برای جلوگیری از آسیب دیدن موتور مدار را قطع می کند.
این مشکل می تواند در تجهیزات مختلف صنعتی دیده شود؛ برای مثال:
- پمپ آبی که مسیر خروجی آن، شرایط کاری یا بار هیدرولیکی آن تغییر کرده است.
- فن صنعتی که مسیر جریان هوا در آن مسدود شده یا شرایط کاری آن تغییر کرده است.
- نوار نقاله ای که مواد بیش از ظرفیت طراحی روی آن قرار گرفته اند.
- گیربکس یا دستگاهی که به علت خرابی یاتاقان، گیرپاژ یا اصطکاک زیاد، به نیروی بیشتری نیاز دارد.
- دستگاهی که قطعات متحرک آن به دلیل آلودگی، کمبود روانکاری یا فرسودگی به سختی حرکت می کنند.
در این شرایط ممکن است موتور در حالت بدون بار به درستی کار کند، اما هنگام وارد شدن بار واقعی بیمتال قطع شود.
نشانه های اضافه بار مکانیکی
از نشانه های احتمالی می توان به افزایش جریان موتور هنگام بارگیری، کاهش سرعت در شرایطی که موتور برای حفظ سرعت به مشکل می خورد، صدای غیر عادی، لرزش یا افزایش دمای موتور اشاره کرد. هیچ کدام از این نشانه ها به تنهایی برای تشخیص قطعی کافی نیستند.
روش بررسی و رفع مشکل
ابتدا مشخص کنید آیا مشکل همزمان با افزایش بار دستگاه ایجاد می شود یا خیر. سپس شرایط مکانیکی تجهیز، حرکت آزاد شفت، وضعیت یاتاقان ها، گیربکس، کوپلینگ و قطعات متحرک را بررسی کنید.
در مرحله بعد، جریان هر سه فاز را در شرایط کاری واقعی اندازه گیری و با جریان نامی درج شده روی پلاک موتور مقایسه کنید. اندازه گیری باید با ابزار مناسب و توسط فرد دارای صلاحیت انجام شود.
اگر جریان در زمان کار عادی بیش از مقدار مجاز است، باید علت افزایش بار یا عدم تناسب موتور با کاربرد بررسی شود. افزایش تنظیم بیمتال برای پنهان کردن اضافه بار، می تواند حفاظت حرارتی موتور را تضعیف کند.
۲. تنظیم نبودن جریان بیمتال
یکی دیگر از دلایل مهم پریدن بیمتال، تنظیم اشتباه جریان رله اضافه بار است. هر بیمتال دارای محدوده تنظیم جریان مشخصی است و باید متناسب با جریان نامی موتور و نحوه اتصال مدار تنظیم شود.
اگر جریان تنظیمی کمتر از مقدار مورد نیاز باشد، بیمتال ممکن است در شرایط کاری عادی یا هنگام راه اندازی موتور قطع کند. در مقابل، اگر جریان بیش از مقدار مجاز تنظیم شود، رله ممکن است در برابر اضافه بار خطرناک دیرتر از زمان مناسب عمل کند.
برای مثال، فرض کنید روی پلاک یک موتور جریان نامی ۸ آمپر درج شده است و رله انتخاب شده محدوده تنظیمی ۶ تا ۱۰ آمپر دارد. این محدوده به تنهایی به معنی تنظیم صحیح نیست؛ مقدار تنظیم باید بر اساس اطلاعات پلاک، آرایش مدار و دستورالعمل سازنده تعیین شود.
چگونه تنظیم بیمتال را بررسی کنیم؟
۱. پلاک موتور را پیدا کنید و جریان نامی آن را در ولتاژ و نحوه اتصال مورد استفاده بخوانید.
۲. مدل بیمتال و محدوده جریان قابل تنظیم آن را بررسی کنید.
۳. محل نصب رله در مدار را مشخص کنید. در برخی مدارهای راه اندازی ستاره مثلث، محل نصب رله می تواند بر جریان عبوری از آن و مقدار تنظیم تاثیر بگذارد.
۴. مقدار تنظیم فعلی را با نقشه مدار و دستورالعمل سازنده تطبیق دهید.
۵. اگر تنظیم اشتباه است، اصلاح آن باید توسط تکنسین برق و بر اساس مشخصات واقعی موتور انجام شود.
هشدار: تنظیم بیمتال روی عددی بالاتر از جریان مجاز موتور صرفاً برای جلوگیری از قطع شدن، روش عیب یابی نیست. ابتدا باید علت افزایش جریان یا قطع شدن رله مشخص شود.
اگر هدف شما انتخاب صحیح رله برای یک موتور جدید است، راهنمای چگونه بیمتال مناسب موتور را انتخاب کنیم؟ می تواند در بررسی محدوده جریان، سازگاری و انتخاب تجهیز کمک کند.
۳. قطع شدن یک فاز یا عدم تعادل جریان سه فاز
قطع شدن یک فاز در موتور سه فاز می تواند باعث افزایش جریان در فازهای باقی مانده، کاهش گشتاور و افزایش حرارت موتور شود. در چنین وضعیتی، بیمتال ممکن است برای حفاظت از موتور قطع کند.
قطع فاز ممکن است در بخش های مختلف مدار رخ دهد؛ از جمله فیوز، کلید حفاظتی، ترمینال، کابل، کنتاکتور یا اتصال موتور. همچنین شل شدن یک اتصال یا سوختن یکی از کنتاکت های قدرت می تواند باعث ایجاد وضعیت مشابه شود.
گاهی هر سه فاز کاملاً قطع نیستند، اما جریان آنها با یکدیگر اختلاف زیادی دارد. این وضعیت می تواند ناشی از عدم تعادل ولتاژ، مشکل اتصال یا ایراد داخلی موتور باشد.
نشانه های احتمالی قطع فاز
- موتور روشن نمی شود یا هنگام استارت فقط صدای وزوز شنیده می شود.
- موتور با گشتاور کم کار می کند.
- جریان یک یا چند فاز از وضعیت عادی فاصله دارد.
- بیمتال پس از راه اندازی یا مدت کوتاهی پس از آن قطع می کند.
- دمای موتور افزایش پیدا می کند.
این نشانه ها قطعی نیستند و برای تشخیص باید ولتاژ و جریان هر سه فاز بررسی شوند.
روش تشخیص
تکنسین باید ولتاژ بین فازها و جریان هر فاز را با ابزار مناسب اندازه گیری کند. اگر یکی از فازها جریان غیر عادی دارد یا ولتاژها متعادل نیستند، باید مسیر تغذیه از تابلو تا موتور بررسی شود.
در صورت مشاهده کنتاکت سوخته، اتصال شل یا فیوز معیوب، علت باید در همان بخش رفع شود. اگر تغذیه سالم است اما عدم تعادل جریان ادامه دارد، بررسی سیم پیچ ها و وضعیت داخلی موتور ضروری است. بیمتال نباید برای ادامه کار در شرایط قطع فاز، از مدار خارج شود. ادامه کار موتور در چنین وضعیتی می تواند به سیم پیچ ها آسیب جدی وارد کند.
۴. طولانی شدن زمان راه اندازی موتور
موتور در لحظه راه اندازی معمولاً جریانی بیشتر از جریان نامی خود می کشد. با افزایش سرعت و رسیدن به شرایط کاری عادی، جریان به محدوده مورد انتظار نزدیک می شود. اگر موتور نتواند در زمان مناسب شتاب بگیرد، جریان راه اندازی برای مدت بیشتری بالا می ماند و بیمتال ممکن است قطع کند. طولانی شدن استارت می تواند دلایل مختلفی داشته باشد:
- بار مکانیکی بیش از حد در زمان راه اندازی
- گیرپاژ یا اصطکاک در دستگاه متصل به موتور
- افت ولتاژ تغذیه
- انتخاب نامناسب روش راه اندازی
- تناسب نداشتن موتور با بار
- مشکل در مدار ستاره مثلث یا تجهیزات کنترل
- انتخاب نامناسب کلاس تریپ برای شرایط واقعی استارت
برای مثال، ممکن است یک موتور با بار سبک به سرعت به دور کاری برسد، اما همان موتور در صورت راه اندازی زیر بار سنگین، زمان بیشتری برای شتاب گرفتن نیاز داشته باشد. در این وضعیت، انتخاب و تنظیم حفاظت باید با شرایط واقعی راه اندازی هماهنگ شود.
چه زمانی احتمال مشکل در زمان استارت بیشتر است؟
اگر بیمتال تقریباً در هر بار روشن کردن موتور قطع می کند، اما موتور پس از راه اندازی در حالت عادی قادر به کار است، باید زمان شتاب گیری، جریان راه اندازی و کلاس تریپ بررسی شود.
اگر موتور اصلاً به دور کاری نمی رسد، صرفاً تغییر کلاس تریپ کافی نیست. احتمال وجود مشکل مکانیکی، افت ولتاژ یا اشکال در مدار قدرت نیز باید بررسی شود.
راهکار مناسب
ابتدا جریان و مدت زمان راه اندازی را ثبت کنید. سپس مشخص کنید آیا موتور واقعاً در حال شتاب گرفتن است یا در وضعیت گیرپاژ قرار دارد. اگر استارت طولانی به علت بار مکانیکی یا مشکل تغذیه است، ابتدا همان مشکل را برطرف کنید. در صورتی که شرایط استارت طبیعی است اما حفاظت با آن هماهنگی ندارد، باید منحنی عملکرد رله، کلاس تریپ و توصیه سازنده موتور بررسی شوند.
برای آشنایی با تفاوت زمان عملکرد کلاس های مختلف، مقاله تفاوت کلاس تریپ ۱۰، ۲۰ و ۳۰ در حفاظت موتور چیست؟ را بخوانید.
۵. انتخاب نامناسب کلاس تریپ بیمتال
کلاس تریپ مشخص می کند رله اضافه بار در شرایط آزمون تعریف شده، چه بازه زمانی برای عملکرد دارد. این مشخصه به هماهنگی حفاظت با رفتار حرارتی موتور و زمان راه اندازی کمک می کند. اگر کلاس تریپ برای شرایط موتور بیش از حد سریع باشد، ممکن است رله پیش از پایان یک راه اندازی عادی قطع کند. از طرف دیگر، انتخاب کلاس کندتر بدون بررسی ظرفیت حرارتی موتور می تواند باعث شود حفاظت در شرایط اضافه بار، دیرتر از حد مناسب عمل کند.
به طور کلی، کلاس های مختلف برای شرایط کاری متفاوت طراحی شده اند و انتخاب آنها نباید تنها بر اساس سنگین بودن بار یا تعداد آمپر موتور انجام شود.
نشانه های انتخاب نامناسب کلاس تریپ
- بیمتال در استارت های عادی و تکرارپذیر قطع می کند.
- زمان قطع با مدت راه اندازی موتور ارتباط دارد.
- موتور پس از رسیدن به دور کاری، در شرایط بار عادی جریان غیر طبیعی ندارد.
- مشکل پس از تغییر بار، روش راه اندازی یا تجهیزات حفاظتی ایجاد شده است.
این موارد فقط سرنخ هستند. برای نتیجه گیری باید جریان استارت، مدت شتاب گیری، منحنی عملکرد رله و مشخصات موتور بررسی شوند.
چگونه کلاس تریپ مناسب انتخاب می شود؟
ابتدا زمان واقعی استارت و جریان راه اندازی اندازه گیری می شود. سپس اطلاعات موتور و منحنی عملکرد رله با یکدیگر تطبیق داده می شوند. اگر موتور به دلیل بار بیش از حد یا ایراد مکانیکی دیر شتاب می گیرد، باید آن علت برطرف شود؛ انتخاب کلاس کندتر نباید جایگزین رفع ایراد شود.
در برخی کاربردها ممکن است کلاس ۲۰ یا ۳۰ نسبت به کلاس ۱۰ مناسب تر باشد، اما این موضوع به طراحی موتور و شرایط کاری بستگی دارد.
برای بررسی دقیق تر، به مقاله تفاوت کلاس تریپ ۱۰، ۲۰ و ۳۰ مراجعه کنید. هدف این لینک توضیح تفاوت فنی کلاس هاست؛ مقاله حاضر بر تشخیص علت قطع شدن بیمتال در مدار واقعی تمرکز دارد.
۶. استارت و توقف مکرر موتور
روشن و خاموش شدن مکرر موتور می تواند باعث تجمع حرارت در موتور و رله اضافه بار شود. حتی اگر جریان موتور در هر استارت در محدوده مشخصی قرار داشته باشد، تکرار استارت ها در فاصله زمانی کوتاه می تواند شرایط حرارتی متفاوتی نسبت به کارکرد پیوسته ایجاد کند. این مسئله در تجهیزاتی مانند کمپرسورها، پمپ ها، نوار نقاله ها و ماشین آلاتی که با فرمان های مکرر روشن و خاموش می شوند، اهمیت دارد.
تعداد مجاز استارت در ساعت به نوع موتور، توان، روش راه اندازی، بار متصل و دستورالعمل سازنده وابسته است. بنابراین نمی توان یک عدد ثابت را برای تمام موتورها مناسب دانست.
چه عواملی باعث استارت های مکرر می شوند؟
- تنظیم نامناسب کنترل سطح یا فشار در پمپ ها
- نوسان بار یا فرمان های پی در پی اپراتور
- انتخاب نامناسب ظرفیت موتور یا تجهیز
- تنظیم اشتباه تایمرها و منطق مدار فرمان
- خرابی سنسورها یا تجهیزات کنترل
- نیاز فرایند به استارت های متعدد، بدون در نظر گرفتن محدودیت حرارتی موتور
روش عیب یابی
تعداد استارت ها در یک بازه مشخص را ثبت کنید و فاصله زمانی بین خاموش شدن و روشن شدن مجدد موتور را بررسی کنید. سپس آن را با محدودیت های اعلام شده توسط سازنده موتور مقایسه کنید. اگر فرمان های روشن و خاموش شدن بیش از حد تکرار می شوند، باید علت کنترلی یا فرایندی بررسی شود. در صورت نیاز به تغییر روش راه اندازی یا استفاده از تجهیزات کنترلی دیگر، انتخاب باید بر اساس شرایط بار و مشخصات موتور انجام شود.
استارت های مکرر را نباید تنها با افزایش جریان تنظیمی بیمتال مدیریت کرد؛ زیرا در این حالت ممکن است حفاظت در برابر اضافه بار واقعی نیز تضعیف شود.
۷. افت ولتاژ یا عدم تعادل ولتاژ تغذیه
ولتاژ نامناسب تغذیه می تواند بر جریان، گشتاور و عملکرد موتور اثر بگذارد. افت ولتاژ در زمان استارت ممکن است باعث کاهش گشتاور راه اندازی و طولانی شدن شتاب گیری شود. در نتیجه، موتور برای مدت بیشتری در شرایط جریان بالا باقی می ماند. عدم تعادل ولتاژ بین فازها نیز می تواند باعث عدم تعادل جریان و افزایش حرارت موتور شود. به همین دلیل، هنگام پریدن مکرر بیمتال، بررسی ولتاژ شبکه و شرایط تغذیه اهمیت دارد.
علت های احتمالی افت ولتاژ
- طول زیاد کابل نسبت به سطح مقطع آن و جریان عبوری
- اتصال نامناسب در ترمینال ها
- ظرفیت ناکافی منبع تغذیه
- بارگذاری بیش از حد شبکه
- مشکلات ترانسفورماتور یا تجهیزات توزیع
- افت ولتاژ شدید در زمان راه اندازی چند موتور
چگونه این مشکل را تشخیص دهیم؟
ولتاژ باید در شرایط مناسب و در صورت امکان هنگام راه اندازی و کارکرد زیر بار اندازه گیری شود. اندازه گیری ولتاژ بدون بار به تنهایی نمی تواند افت ولتاژ لحظه استارت را رد کند. اگر ولتاژ در ترمینال موتور افت قابل توجهی دارد، مسیر تغذیه، اتصالات، کابل و ظرفیت منبع باید بررسی شوند. در صورت مشاهده عدم تعادل ولتاژ، علت باید در شبکه یا مدار توزیع پیدا شود.
اصلاح سطح مقطع کابل، رفع اتصال معیوب یا بازنگری در روش راه اندازی باید بر اساس محاسبات و الزامات فنی انجام شود. تغییر تنظیم بیمتال بدون اصلاح مشکل ولتاژ، راه حل ریشه ای نیست.
۸. داغ شدن موتور به دلیل ضعف خنک کاری یا خرابی مکانیکی
گاهی علت پریدن بیمتال، شرایط حرارتی نامناسب موتور است. افزایش دمای محیط، مسدود شدن مسیر تهویه، آلودگی پره های خنک کننده یا خرابی فن موتور می تواند دفع حرارت را کاهش دهد.
در این وضعیت، ممکن است موتور در شرایطی کار کند که از نظر جریان به محدوده نامی نزدیک است، اما دمای آن به دلیل شرایط نصب یا ضعف خنک کاری افزایش می یابد. البته عملکرد بیمتال تنها بر اساس دمای بدنه موتور نیست و باید رفتار جریان، منحنی رله و وضعیت واقعی موتور بررسی شود.
مواردی که باید بررسی شوند
- تمیز بودن مسیرهای ورود و خروج هوا
- سلامت فن خنک کننده موتور
- وجود گردوغبار، روغن یا مواد مسدودکننده روی پره ها
- فاصله مناسب موتور از دیوارها و تجهیزات مجاور
- دمای محیط نصب
- سلامت یاتاقان ها و روانکاری مناسب
- وجود اصطکاک یا گیرپاژ در شفت و دستگاه متصل
روش رفع مشکل
پس از قطع ایمن برق، شرایط نصب و مسیرهای تهویه بررسی شوند. اگر فن آسیب دیده یا مسیر خنک کاری مسدود است، باید مشکل رفع شود. در صورت وجود صدای غیر عادی یا اصطکاک، بررسی مکانیکی موتور و تجهیزات متصل ضروری است.
اگر موتور با اینورتر کار می کند، باید به شرایط خنک کاری در سرعت های پایین نیز توجه شود. موتورهای دارای فن متصل به شفت ممکن است در دورهای پایین، هوای کمتری دریافت کنند. در چنین کاربردهایی، حفاظت حرارتی و محدودیت های کارکرد با سرعت متغیر باید بر اساس دستورالعمل سازنده تنظیم شوند.
۹. شل بودن اتصالات و افزایش دمای داخل تابلو برق
اتصال شل یا خورده شده در مدار قدرت می تواند باعث افزایش مقاومت اتصال، ایجاد حرارت و افت ولتاژ شود. این مشکل ممکن است در ترمینال های ورودی و خروجی کلید، کنتاکتور، بیمتال، ترمینال موتور یا محل اتصال کابل رخ دهد. همچنین دمای بالای داخل تابلو برق می تواند بر عملکرد تجهیزات حرارتی اثر بگذارد. اگر تابلو در محیط گرم نصب شده، تهویه مناسبی ندارد یا تجهیزات با فاصله نامناسب کنار هم قرار گرفته اند، شرایط حرارتی رله باید بررسی شود.
نشانه های احتمالی
- تغییر رنگ یا آثار حرارتی در ترمینال ها
- بوی سوختگی
- داغ شدن غیر عادی یک اتصال
- افت ولتاژ در مسیر قدرت
- قطع شدن مکرر بیمتال در ساعات گرم یا هنگام بار بالا
- تفاوت محسوس دمای بخش های مختلف تابلو
مشاهده این نشانه ها نیازمند بررسی تخصصی است. وجود آثار سوختگی یا بوی غیر عادی می تواند نشان دهنده خطر جدی باشد.
روش عیب یابی
ابتدا مدار باید طبق دستورالعمل ایمنی از برق جدا و نبود ولتاژ توسط فرد صلاحیت دار تایید شود. سپس اتصالات، وضعیت کابل ها، ترمینال ها و تجهیزات قدرت بررسی شوند.
سفت کردن اتصالات باید با گشتاور توصیه شده سازنده انجام شود؛ سفت کردن بیش از حد نیز می تواند به ترمینال آسیب بزند. در صورت وجود آثار حرارتی، تعویض قطعه آسیب دیده یا کابل معیوب ممکن است ضروری باشد.
اگر دمای داخل تابلو بالاست، تهویه، چیدمان تجهیزات، دمای محیط و ظرفیت تابلو باید بررسی شوند. برای درک بهتر عوامل موثر بر دمای تابلو، مقاله دمای مجاز تجهیزات داخل تابلو برق چقدر است؟ را مطالعه کنید.
۱۰. خرابی بیمتال یا انتخاب نامناسب رله اضافه بار
در نهایت، ممکن است خود بیمتال آسیب دیده باشد یا مدل انتخاب شده برای کاربرد مورد نظر مناسب نباشد. با این حال، خرابی رله نباید اولین فرض باشد؛ ابتدا باید بار موتور، جریان سه فاز، تنظیمات و شرایط تغذیه بررسی شوند. رله ممکن است بر اثر شرایط غیر مجاز، آسیب قبلی، فرسودگی یا مشکلات مکانیکی عملکرد نامناسبی داشته باشد. انتخاب اشتباه محدوده جریان نیز می تواند باعث شود رله در نقطه کاری مورد انتظار عملکرد مناسبی نداشته باشد.
چه زمانی به خرابی بیمتال شک کنیم؟
اگر جریان موتور در شرایط واقعی طبیعی است، تغذیه و اتصالات سالم هستند، تنظیم رله مطابق دستورالعمل سازنده انجام شده و با این حال قطع شدن غیر قابل توضیح ادامه دارد، بررسی خود رله منطقی است. علائم ظاهری مانند آثار سوختگی، شکستگی یا آسیب فیزیکی نیز باید جدی گرفته شوند. اما نبود علائم ظاهری، سلامت کامل تجهیز را تضمین نمی کند.
روش بررسی
ابتدا شماره مدل، محدوده تنظیم جریان و مشخصات فنی رله را بررسی کنید. سپس وضعیت مکانیکی و الکتریکی آن باید با روش مورد تایید سازنده ارزیابی شود. برای تست یا تعویض، لازم است مدار ایمن شود و از ابزار و روش مناسب استفاده شود.
اگر خرابی رله تایید شد، قطعه جایگزین باید از نظر جریان، کلاس تریپ، نوع نصب و سازگاری با کنتاکتور و مدار کنترل با تجهیز قبلی و شرایط موتور هماهنگ باشد.
برای بررسی روش های ارزیابی سلامت این قطعه، به مقاله تست سالم بودن بیمتال بدون تجهیزات خاص مراجعه کنید. این مقاله روی تست و تشخیص وضعیت خود رله تمرکز دارد؛ در حالی که موضوع حاضر علت های مختلف قطع شدن بیمتال در مدار واقعی است.
چگونه علت پریدن بیمتال را مرحله به مرحله پیدا کنیم؟
برای جلوگیری از تعویض بی دلیل تجهیزات، بهتر است عیب یابی به صورت مرحله ای انجام شود. ترتیب زیر به تکنسین کمک می کند از بررسی های ساده و پرکاربرد شروع کند و در صورت نیاز به بررسی های تخصصی تر برسد.
مرحله اول: زمان قطع شدن بیمتال را مشخص کنید
ابتدا زمان وقوع مشکل را ثبت کنید:
- قطع شدن بلافاصله پس از فرمان استارت: احتمال مشکل در مدار فرمان، سیم کشی، وضعیت فازها یا شرایط اولیه راه اندازی بررسی شود.
- قطع شدن چند ثانیه پس از استارت: جریان راه اندازی، مدت شتاب گیری، کلاس تریپ و وضعیت بار اهمیت بیشتری دارند.
- قطع شدن پس از چند دقیقه کار: اضافه بار مداوم، افزایش تدریجی دما، شرایط خنک کاری یا استارت های قبلی بررسی شوند.
- قطع شدن فقط هنگام افزایش بار: احتمال اضافه بار مکانیکی یا تناسب نداشتن ظرفیت موتور با شرایط کاری بیشتر می شود.
- قطع شدن در زمان های گرم روز: دمای محیط، تهویه تابلو و شرایط حرارتی تجهیزات باید بررسی شوند.
این دسته بندی به تنهایی علت را اثبات نمی کند؛ تنها به اولویت بندی بررسی ها کمک می کند.
مرحله دوم: وضعیت موتور و بار مکانیکی را بررسی کنید
بررسی کنید آیا دستگاه متصل به موتور آزادانه حرکت می کند یا خیر. وجود گیرپاژ، اصطکاک غیر عادی، بار بیش از ظرفیت و مشکلات گیربکس یا یاتاقان می تواند باعث افزایش جریان شود.
این مرحله باید با رعایت ایمنی انجام شود. هیچ قطعه متحرکی نباید در زمان اتصال برق به صورت دستی بررسی شود.
مرحله سوم: جریان هر سه فاز را اندازه بگیرید
اندازه گیری جریان سه فاز یکی از مهم ترین مراحل تشخیص است. فقط اندازه گیری یک فاز کافی نیست؛ زیرا ممکن است مشکل ناشی از عدم تعادل جریان یا قطع شدن یک فاز باشد.
جریان اندازه گیری شده باید با جریان نامی موتور و شرایط کاری واقعی مقایسه شود. اگر جریان یک فاز با دو فاز دیگر اختلاف قابل توجهی دارد، مسیر تغذیه، اتصالات، کنتاکتور و سیم پیچ های موتور باید بررسی شوند.
مرحله چهارم: تنظیم جریان و کلاس تریپ را کنترل کنید
پس از اطمینان از شرایط بار و تغذیه، مقدار تنظیمی رله را با پلاک موتور و نقشه مدار تطبیق دهید. همچنین بررسی کنید که کلاس تریپ با زمان استارت و ویژگی های موتور هماهنگ باشد.
در این مرحله باید بین دو موضوع تفاوت قائل شد: جریان تنظیمی مشخص می کند رله بر اساس چه مقدار جریانی تنظیم شده است، در حالی که کلاس تریپ به رفتار زمانی آن در برابر اضافه بار مربوط می شود.
مرحله پنجم: ولتاژ و اتصالات را بررسی کنید
ولتاژ بین فازها باید در شرایط مناسب اندازه گیری شود. اگر افت ولتاژ یا عدم تعادل وجود دارد، کابل ها، ترمینال ها، کلیدها، کنتاکتور و منبع تغذیه باید بررسی شوند.
بررسی اتصالات قدرت در تابلو برق فقط باید پس از قطع ایمن برق و تایید نبود ولتاژ انجام شود. اندازه گیری های برقدار نیز باید توسط افراد آموزش دیده و با تجهیزات متناسب با سطح ولتاژ و شرایط محیطی انجام شوند.
مرحله ششم: سلامت رله و مدار فرمان را بررسی کنید
اگر بررسی های قبلی علت مشخصی نشان ندادند، وضعیت رله اضافه بار، کنتاکت های کمکی و سیم کشی مدار فرمان بررسی می شود. در مدارهای متداول، باز شدن کنتاکت بسته بیمتال باعث قطع بوبین کنتاکتور می شود؛ اما باید نقشه واقعی مدار را بررسی کرد.
اگر مشکل در سیم کشی مدار فرمان باشد، ممکن است موتور متوقف شود، بدون اینکه علت اصلی اضافه بار حرارتی باشد. بنابراین نباید هر توقف موتور را بدون بررسی به عملکرد حرارتی بیمتال نسبت داد.
برای مشاهده ساختار مدار و ارتباط کنتاکتور با بیمتال، مقاله اصول سیم کشی مدار فرمان کنتاکتور و بیمتال؛ نقشه راه اندازی موتور سه فاز مفید است.
جدول عیب یابی سریع بیمتال
| نشانه مشاهده شده | علت های احتمالی | اقدام پیشنهادی |
|---|---|---|
| بیمتال هنگام استارت قطع می کند | جریان استارت بالا، استارت طولانی، تنظیم نامناسب یا مشکل فاز | ثبت جریان و زمان استارت و بررسی مدار |
| بیمتال پس از مدتی کار قطع می کند | اضافه بار مداوم، گرمای زیاد یا مشکل خنک کاری | بررسی بار، جریان و دمای موتور |
| بیمتال هنگام افزایش بار قطع می کند | بار مکانیکی زیاد یا تناسب نداشتن موتور با کاربرد | بررسی دستگاه متصل و جریان زیر بار |
| موتور وزوز می کند و راه نمی افتد | قطع فاز، افت ولتاژ یا گیرپاژ | توقف ایمن و بررسی تغذیه و وضعیت مکانیکی |
| جریان سه فاز متعادل نیست | مشکل تغذیه، اتصال یا سیم پیچ | اندازه گیری تخصصی و بررسی مدار |
| بیمتال در هوای گرم بیشتر قطع می کند | دمای محیط یا تابلو، تهویه نامناسب | بررسی شرایط حرارتی و نصب |
| بیمتال بدون علت مشخص قطع می کند | تنظیم اشتباه، خرابی رله یا خطای تشخیص | بررسی مرحله ای جریان، تنظیم و سلامت رله |
| بیمتال پس از استارت های متعدد قطع می کند | تجمع حرارت و فاصله ناکافی بین استارت ها | بررسی تعداد استارت و محدودیت سازنده |
| بیمتال با تغییر بار قطع می کند | افزایش بار فرایند یا ایراد مکانیکی | بررسی شرایط کاری واقعی |
| موتور پس از قطع شدن به سرعت قابل راه اندازی نیست | باقی ماندن حرارت یا وجود ایراد حل نشده | اجازه خنک شدن و رفع علت پیش از راه اندازی مجدد |
این جدول برای اولویت بندی عیب یابی است و جایگزین اندازه گیری و بررسی تخصصی مدار نیست.
آیا می توان با افزایش آمپر بیمتال، مشکل قطع شدن را برطرف کرد؟
در اغلب موارد، افزایش خودسرانه جریان تنظیمی بیمتال راهکار مناسبی نیست. اگر موتور واقعاً اضافه بار داشته باشد، بالا بردن تنظیم می تواند باعث شود رله دیرتر عمل کند و موتور مدت بیشتری در شرایط حرارتی نامناسب باقی بماند. همچنین اگر علت قطع شدن، افت ولتاژ، قطع فاز یا گیرپاژ باشد، افزایش تنظیم جریان مشکل اصلی را رفع نمی کند. در چنین شرایطی ممکن است موتور همچنان تحت فشار باشد، اما حفاظت حرارتی به درستی از آن مراقبت نکند. تنها زمانی باید درباره تغییر تنظیم یا انتخاب رله دیگر تصمیم گرفت که موارد زیر مشخص شده باشند:
- جریان واقعی موتور در شرایط کاری
- جریان نامی درج شده روی پلاک موتور
- زمان و جریان راه اندازی
- نوع بار و شرایط مکانیکی
- وضعیت ولتاژ و تعادل فازها
- کلاس تریپ و منحنی عملکرد رله
- دستورالعمل سازنده موتور و تجهیزات حفاظتی
اگر مشخص شود که رله از نظر محدوده جریان یا کلاس تریپ برای کاربرد مناسب نیست، باید تجهیز مناسب انتخاب شود. این تصمیم با افزایش تصادفی تنظیم جریان تفاوت دارد.
تفاوت پریدن بیمتال با قطع شدن کلید حرارتی چیست؟
بیمتال و کلید حرارتی موتور هر دو در حفاظت موتور نقش دارند، اما عملکرد و وظایف آنها یکسان نیست. بیمتال یا رله اضافه بار حرارتی معمولاً در کنار کنتاکتور قرار می گیرد و با عملکرد کنتاکت کمکی، مدار فرمان را قطع می کند. در مقابل، کلید حرارتی موتور معمولاً حفاظت اضافه بار و اتصال کوتاه را در یک تجهیز ترکیب می کند؛ جزئیات حفاظت به مدل و مشخصات فنی آن بستگی دارد.
اگر موتور متوقف شده است، ابتدا باید مشخص شود کدام تجهیز عمل کرده است. اگر بیمتال قطع کرده، بررسی جریان موتور، اضافه بار، شرایط استارت و تنظیم رله در اولویت قرار می گیرد. اگر کلید حرارتی قطع کرده، علاوه بر اضافه بار، باید علت عملکرد حفاظت اتصال کوتاه یا سایر مکانیزم های حفاظتی همان کلید نیز بررسی شود. برای شناخت تفاوت این تجهیزات، می توانید مقالات زیر را مطالعه کنید:
- تفاوت کلید حرارتی و بیمتال چیست؟
- کلید حرارتی چیست و چگونه کار می کند؟
- MPCB چیست؟ کلید حفاظت موتور چگونه کار می کند و چه تفاوتی با بیمتال و MCCB دارد؟
این تفاوت اهمیت زیادی دارد؛ زیرا روش عیب یابی باید بر اساس تجهیزی که واقعاً عمل کرده است انتخاب شود.
نقش کنتاکتور در قطع شدن موتور
در بسیاری از مدارهای صنعتی، بیمتال به تنهایی جریان قدرت موتور را قطع نمی کند؛ بلکه با باز کردن کنتاکت بسته مدار فرمان، باعث قطع شدن بوبین کنتاکتور می شود. کنتاکتور برق نیز با باز شدن کنتاکت های قدرت، تغذیه موتور را قطع می کند. به همین دلیل، اگر موتور خاموش می شود، باید وضعیت بیمتال، کنتاکتور و مدار فرمان به صورت جداگانه بررسی شوند. گاهی بیمتال عمل کرده است و کنتاکتور را قطع کرده؛ گاهی ایراد در بوبین یا مدار فرمان است؛ و گاهی کنتاکت های قدرت دچار آسیب شده اند.
اگر مدار فرمان درست طراحی نشده باشد یا سیم کشی آن با نقشه سازگار نباشد، ممکن است عیب یابی پیچیده تر شود. بررسی مسیر کنتاکت های کمکی، بوبین کنتاکتور و وضعیت مدار خودنگهدار می تواند به شناسایی مشکل کمک کند.
برای آشنایی با انتخاب کنتاکتور مناسب موتور، مقاله راهنمای انتخاب کنتاکتور مناسب برای الکتروموتور را مطالعه کنید.
اگر موتور با اینورتر کار می کند، چه مواردی را بررسی کنیم؟
در موتورهای مجهز به اینورتر، نحوه راه اندازی و کنترل جریان با راه اندازی مستقیم متفاوت است. بسیاری از اینورترها دارای قابلیت حفاظت حرارتی موتور هستند و بر اساس پارامترهای تنظیم شده، اضافه بار را تشخیص می دهند. اگر در یک سیستم مجهز به اینورتر، بیمتال خارجی نیز نصب شده است، باید مشخص شود هر کدام از تجهیزات چه وظیفه ای دارند و حفاظت ها چگونه با یکدیگر هماهنگ شده اند. موارد زیر اهمیت دارند:
- وارد کردن صحیح اطلاعات پلاک موتور در تنظیمات اینورتر
- بررسی جریان موتور در سرعت ها و بارهای مختلف
- کنترل تنظیمات حفاظت حرارتی اینورتر
- بررسی شرایط خنک کاری موتور در سرعت پایین
- سازگاری رله خارجی با نوع خروجی اینورتر و روش نصب
- رعایت دستورالعمل سازنده برای محل نصب حفاظت اضافه بار
در برخی کاربردها، شکل موج خروجی اینورتر، طول کابل و تنظیمات فرکانس کلیدزنی نیز می توانند بر عملکرد تجهیزات حفاظتی اثر بگذارند. بنابراین نباید تنظیم رله در مدار اینورتری را بدون بررسی طراحی سیستم تغییر داد.
برای آشنایی با اصول انتخاب اینورتر، مقاله اینورتر چیست و چه کاربردی در صنعت دارد؟ را ببینید.
چه زمانی باید بیمتال را تعویض کنیم؟
تعویض بیمتال زمانی منطقی است که خرابی آن تایید شده باشد، محدوده جریان آن با موتور سازگار نباشد یا تجهیز از نظر فنی برای شرایط کاری موجود مناسب نباشد. پیش از تعویض، این موارد باید بررسی شوند:
۱. آیا رله آسیب فیزیکی یا حرارتی دارد؟
۲. آیا جریان واقعی موتور و مقدار تنظیمی با یکدیگر سازگار هستند؟
۳. آیا علت قطع شدن، اضافه بار یا مشکل تغذیه است؟
۴. آیا رله از نظر کلاس تریپ برای زمان راه اندازی مناسب است؟
۵. آیا کنتاکتور، ترمینال ها و مدار فرمان سالم هستند؟
۶. آیا مدل انتخاب شده با نحوه نصب و مشخصات موتور هماهنگ است؟
در انتخاب رله جایگزین، فقط به عدد آمپر توجه نکنید. محدوده تنظیم، کلاس تریپ، سازگاری با کنتاکتور، شرایط محیطی و مشخصات سازنده نیز باید بررسی شوند.
اگر پس از عیب یابی نیاز به تهیه رله دارید، می توانید محصولات موجود در دسته بیمتال را بررسی کنید. انتخاب نهایی باید بر اساس مشخصات واقعی موتور و مدار انجام شود، نه صرفاً ظاهر یا قیمت محصول.
چه زمانی باید از تکنسین برق صنعتی کمک بگیریم؟
بعضی از بررسی های اولیه، مانند ثبت زمان قطع شدن یا مشاهده شرایط بار، می توانند بدون دستکاری مدار انجام شوند؛ اما اندازه گیری های الکتریکی و بررسی تابلو برق نیازمند مهارت، ابزار مناسب و رعایت اصول ایمنی هستند. در موارد زیر باید بررسی تخصصی انجام شود:
- بیمتال به طور مکرر قطع می کند و علت مشخص نیست.
- موتور هنگام استارت وزوز می کند یا به دور کاری نمی رسد.
- جریان سه فاز اختلاف قابل توجهی دارد.
- آثار سوختگی یا داغ شدن غیر عادی در تابلو مشاهده می شود.
- احتمال قطع فاز، اتصال معیوب یا خرابی سیم پیچ وجود دارد.
- مدار دارای اینورتر، راه انداز ستاره مثلث یا تجهیزات کنترلی پیچیده است.
- بیمتال پس از ریست دوباره قطع می کند.
هرگز برای جلوگیری از توقف موتور، بیمتال را از مدار خارج نکنید یا کنتاکت حفاظتی آن را به صورت دائمی اتصال کوتاه نکنید. این کار ممکن است باعث ادامه کار موتور در شرایط اضافه بار و افزایش خطر آسیب به سیم پیچ و تجهیزات شود.
همچنین بازنشانی بیمتال نباید بدون بررسی علت قطع شدن انجام شود. در برخی مدل ها، رله تا زمان خنک شدن به حالت آماده بازگشت نمی کند. این وضعیت به تنهایی نشانه خرابی رله نیست.
تجربه کارشناسان در عیب یابی بیمتال
در عیب یابی مدارهای موتور، مهم است که میان «نشانه» و «علت» تفاوت قائل شویم. قطع شدن بیمتال یک نشانه است؛ اما علت می تواند در موتور، بار مکانیکی، تغذیه، تنظیم رله یا شرایط نصب قرار داشته باشد.
یک روش کاربردی این است که برای هر بار قطع شدن، چهار داده ثبت شود:
- زمان وقوع قطع شدن
- شرایط بار در لحظه قطع
- جریان سه فاز در صورت امکان اندازه گیری ایمن
- وضعیت ولتاژ و تجهیزات حفاظتی
ثبت این اطلاعات به ویژه در تجهیزاتی که مشکل آنها دائمی نیست، کمک می کند ارتباط میان قطع شدن و شرایط کاری مشخص شود.
برای مثال، اگر قطع شدن فقط هنگام استارت زیر بار اتفاق می افتد، بررسی زمان شتاب گیری و جریان استارت اهمیت دارد. اگر موتور مدتی کار می کند و سپس بیمتال قطع می کند، باید اضافه بار مداوم، شرایط خنک کاری و دمای محیط نیز بررسی شوند. اگر جریان یک فاز متفاوت است، بررسی مدار تغذیه و اتصالات اولویت پیدا می کند.
این روش مرحله ای معمولاً از تعویض بی دلیل قطعات جلوگیری می کند و احتمال پیدا کردن علت اصلی را افزایش می دهد. البته نتیجه نهایی باید بر اساس اندازه گیری و مشخصات فنی همان موتور و رله تعیین شود.
جمع بندی: برای جلوگیری از پریدن بیمتال چه کنیم؟
پریدن بیمتال همیشه به معنی خراب بودن رله نیست. اضافه بار مکانیکی، تنظیم نادرست جریان، قطع فاز، عدم تعادل ولتاژ، زمان طولانی راه اندازی، استارت های مکرر، دمای بالای محیط و خرابی تجهیزات از دلایل مهم این مشکل هستند. برای تشخیص دقیق، ابتدا زمان و شرایط قطع شدن را مشخص کنید؛ سپس بار مکانیکی، جریان سه فاز، ولتاژ تغذیه، تنظیم جریان و کلاس تریپ را بررسی کنید. اگر این موارد علت مشخصی نشان ندادند، سلامت بیمتال، کنتاکتور و مدار فرمان باید ارزیابی شود.
برای پیشگیری از قطع شدن های مکرر، بار موتور را در محدوده مجاز نگه دارید، تنظیمات حفاظت را بر اساس پلاک و دستورالعمل سازنده انجام دهید، شرایط خنک کاری و اتصالات را بررسی کنید و از استارت های مکرر خارج از محدودیت مجاز موتور جلوگیری کنید.
در نهایت، اگر پس از بررسی مشخص شد رله فعلی برای کاربرد مناسب نیست یا نیاز به تعویض دارد، محصولات موجود در دسته بیمتال XKOREN را بررسی کنید و پیش از انتخاب، مشخصات فنی آن را با موتور و مدار خود تطبیق دهید.
سوالات متداول درباره علت پریدن بیمتال
۱. مهم ترین علت پریدن بیمتال چیست؟ اضافه بار موتور، تنظیم اشتباه جریان، قطع فاز، زمان طولانی راه اندازی و شرایط نامناسب حرارتی از دلایل مهم هستند. برای تشخیص، باید جریان موتور و شرایط واقعی کار بررسی شود.
۲. چرا بیمتال هنگام استارت موتور می پرد؟ ممکن است جریان راه اندازی برای مدت زیادی بالا بماند، موتور زیر بار سنگین راه اندازی شود، ولتاژ افت کند یا کلاس تریپ با زمان استارت هماهنگ نباشد. ابتدا باید زمان و جریان استارت اندازه گیری شود.
۳. چرا بیمتال بعد از چند دقیقه کار قطع می کند؟ اضافه بار مداوم، افزایش دمای موتور، ضعف خنک کاری، شرایط نامناسب نصب یا تنظیم نادرست رله از علت های احتمالی هستند. زمان قطع شدن به تنهایی علت را مشخص نمی کند.
۴. آیا پریدن بیمتال همیشه به معنی خرابی آن است؟ خیر. بیمتال ممکن است به درستی در برابر اضافه بار عمل کند. پیش از تعویض، باید بار موتور، جریان، ولتاژ، تنظیمات و شرایط راه اندازی بررسی شوند.
۵. آیا افزایش آمپر بیمتال باعث رفع مشکل می شود؟ نه لزوماً. افزایش غیر اصولی جریان تنظیمی می تواند حفاظت موتور را تضعیف کند. ابتدا باید علت قطع شدن مشخص و سپس درباره تنظیم یا تعویض رله تصمیم گیری شود.
۶. چرا بیمتال یک موتور سه فاز مرتب قطع می کند؟ اضافه بار، قطع یک فاز، عدم تعادل جریان یا ولتاژ، اتصالات معیوب، مشکل سیم پیچ و تنظیم نامناسب رله از علت های احتمالی هستند. اندازه گیری هر سه فاز برای تشخیص اهمیت دارد.
۷. آیا خرابی کنتاکتور می تواند باعث قطع شدن موتور شود؟ بله، مشکلات کنتاکت های قدرت یا مدار فرمان ممکن است باعث توقف موتور یا ایجاد شرایط غیر عادی شوند. باید مشخص شود که آیا بیمتال واقعاً عمل کرده یا توقف از بخش دیگری از مدار ناشی شده است.
۸. تفاوت پریدن بیمتال و پریدن کلید حرارتی چیست؟ بیمتال معمولاً با باز کردن کنتاکت مدار فرمان باعث قطع کنتاکتور می شود. کلید حرارتی موتور معمولاً حفاظت اضافه بار و اتصال کوتاه را در یک تجهیز ترکیب می کند. روش عیب یابی به نوع تجهیزی که عمل کرده بستگی دارد.
۹. آیا دمای بالای تابلو برق باعث پریدن بیمتال می شود؟ دمای بالای محیط و تابلو می تواند بر شرایط حرارتی تجهیزات اثر بگذارد و باید بررسی شود. با این حال، پیش از نسبت دادن مشکل به دما، جریان موتور و وضعیت بار نیز باید کنترل شوند.
۱۰. چرا بیمتال پس از ریست دوباره قطع می کند؟ اگر علت اصلی مانند اضافه بار، قطع فاز، افت ولتاژ یا مشکل مکانیکی رفع نشده باشد، بیمتال ممکن است دوباره عمل کند. ریست کردن مکرر بدون عیب یابی توصیه نمی شود.
۱۱. آیا قطع فاز باعث پریدن بیمتال می شود؟ بله. قطع یک فاز در موتور سه فاز می تواند موجب عدم تعادل جریان و افزایش حرارت شود. در این شرایط باید مسیر تغذیه، فیوزها، کنتاکتور، اتصالات و موتور بررسی شوند.
۱۲. آیا کلاس تریپ نامناسب باعث قطع شدن بیمتال هنگام استارت می شود؟ بله، اگر کلاس تریپ با زمان راه اندازی و شرایط حرارتی موتور هماهنگ نباشد، ممکن است قطع ناخواسته رخ دهد. با این حال، طولانی شدن استارت به علت اضافه بار یا مشکل مکانیکی نیز باید بررسی شود.
۱۳. آیا بیمتال از موتور در برابر اتصال کوتاه محافظت می کند؟ بیمتال معمولی برای حفاظت اضافه بار طراحی شده است و جایگزین حفاظت اتصال کوتاه نیست. مدار موتور باید با تجهیزات حفاظتی مناسب و هماهنگ طراحی شود.
۱۴. چگونه بفهمیم جریان تنظیمی بیمتال اشتباه است؟ باید جریان نامی موتور روی پلاک، محدوده تنظیم رله، محل نصب رله در مدار و دستورالعمل سازنده بررسی شوند. صرف مشاهده قطع شدن، برای نتیجه گیری درباره اشتباه بودن تنظیم کافی نیست.
۱۵. چه زمانی باید بیمتال را تعویض کنیم؟ زمانی که خرابی رله تایید شده باشد، تجهیز آسیب دیده باشد یا مشخص شود مدل فعلی برای محدوده جریان و شرایط کاری مناسب نیست. پیش از تعویض، باید علت اصلی قطع شدن بررسی شود تا مشکل با نصب رله جدید دوباره تکرار نشود.
بدون دیدگاه